Hier begon de stoomtijd van Nederland

Toen in 1825 op Feijenoord de eerste stoommachines verschenen, zag het landschap er heel anders uit dan vandaag. Het gebied bestond vooral uit moeras, modder en water. De Maas bepaalde het ritme van het landschap en van het leven eromheen. Midden in dat waterrijke gebied bouwde ondernemer Gerhard Moritz Roentgen iets wat bijna niemand in Nederland kende: een moderne scheeps- en machinewerf waar werd gewerkt met stoomkracht en nieuwe metaaltechnieken. De Britse industrieel John Cockerill, een van de grondleggers van de moderne industrie in Europa, nam Roentgen onder zijn hoede. Dankzij die kennis ontstond op Feijenoord een werf die zijn tijd ver vooruit was. Hier werden stoomschepen gebouwd terwijl de eerste trein in Nederland nog moest verschijnen. Mensen kwamen kijken alsof ze de toekomst zagen. Overal stonden smidsvuren, draaibanken en ketelmakerijen. Alles draaide om arbeid en techniek. Om slimmer bouwen, sneller vervoeren en het laten groeien van de havenstad.
Juist in Feijenoord begon Rotterdam zich langzaam te ontwikkelen van een verzameling dorpen langs een rivier tot een handels- en industriestad. De scheepswerf van de Nederlandsche Stoomboot Maatschappij behoorde tot de eerste plaatsen in Nederland waar stoomkracht op grote schaal werd toegepast.
Dat moet ongelooflijk indrukwekkend zijn geweest. Terwijl de rest van de stad nog steeds afhankelijk was van wind, spierkracht en paardenkracht, draaiden hier de machines al op volle toeren.
De scheepswerf groeide snel. Schepen werden vernoemd naar Griekse goden, zoals Hercules. Langs de Maas verrees een reeks nieuwe pakhuizen, dokken en werkplaatsen. Honderden arbeiders zwoegden tussen scheepshellingen, smederijen en gieterijen. Rond 1834 schreef een bezoeker vol verbazing dat hij nog nooit zo’n fabriek in Nederland had gezien. Alles voelde moderner aan dan in de rest van het land.
De stoomboten die hier werden gebouwd, voeren naar Antwerpen, Keulen en andere steden langs de grote rivieren. Wat vanuit Feijenoord uitvaarde, bracht mensen, goederen en ideeën in beweging. Lang voordat Rotterdam een wereldhaven werd, experimenteerden de mensen hier al met nieuwe manieren om steden met elkaar te verbinden. Passagiersvervoer over water was veel comfortabeler dan reizen per paard en wagen over hobbelige wegen. Mensen speelden spelletjes om de tijd te doden. De scheepswerf bouwde niet alleen schepen en machines. Ze hielp ook bij het opbouwen van een netwerk van verbindingen tussen steden, mensen en handel.