The Missing Link

Foto: Aad Hoogendoorn

The Missing Link was een tentoonstelling op zoek naar de essentiële, nog ontbrekende schakel die ons in staat moet stellen de noodzakelijke omslag aansprekend en overtuigend vorm te geven, zó dat er ook daadwerkelijk en met voldoende snelheid verandering op gang komt. In de tentoonstelling werden de eerste resultaten van het Atelier Oost-Vlaams Kerngebied, Atelier Rotterdam en Atelier de Delta gepresenteerd. 

De hoofdtentoonstelling van IABR 2018: The Missing Link was opgezet als een work in progress, een demonstratie van de onderzoekspraktijk van de IABR en van de uitgangspunten en onderzoeksvragen waar de ontwerpers de komende jaren aan zouden werken. De resultaten van dit onderzoek werden tijdens de 9e editie in 2020 gepresenteerd. 

Credits

curatoren:
Floris Alkemade 
Leo Van Broeck 
Joachim Declerck 

assistent curatoren:
Simone Huijbregts, Julie Mabilde, Hanne Mangelschots, Merel Eijken, Gijs Frieling, Tania Hertveld, Cateau Robberechts, Nicole Smeets-Meelker, Bas Vereecken 

projectmanager:
Lisette Schmetz  

productie: 
Lisanne Bervoets, Jolanda van Dinteren 
Cato Joris, Myrte Langevoord, David Snels, Dagmar Veenstra, Sanne de Vos 

marketing en communicatie: 
Bonnie Kirkels, Nadine Hofman 

tentoonstellingsontwerp:
B-ILD  

grafisch ontwerp:
Studio De Ronners 

film:
Marieke van der Lippe 

scenografie Wunderkammer: 
Wouter Klein Velderman 
Caroline Ruijgrok 

film animatie: 
Architecture Workroom Brussels 
Het Peloton  

HAKA: past, present, future:
Dudok Vastgoed 

maquettes: 
Made by Mistake 
Studio018 
Studio Woudstra en Adam Scales 

tentoonstellingbouw, belichting en geluid: 
Bart Cuppens Tentoonstellingsbouw 
Quintusbelichting 
WG Theatertechniek 
VHS Mixed Media Solutions 

teksten:
Marieke Berkers 
Suzanne Fischer 

copy editing en vertaling: 
InOtherWords translation & editing 
D’Laine Camp, Gerda ten Cate, Maria van Tol 

Verspreid over verschillende zalen in het HAKA-gebouw werd het thema The Missing Link behandeld. Met als centrale vragen: hoe kunnen ontwerpers effectief reageren op de door de mens veroorzaakte klimaatverandering? Wat houdt ons tegen om dat dan ook te doen, wat is die missing link? Hoe leggen we de link tussen plan en project, en tussen project en plan? 

Wunderkammer, Missing Link. Foto: Aad Hoogendoorn
Wunderkammer, tentoonstelling Missing Link. Foto: Aad Hoogendoorn

De Wunderkammer 

In een door Wouter Klein Velderman en Caroline Ruijgrok ontworpen scenografie werd duidelijk gemaakt dat we als mensheid niet terug kunnen in de tijd en dat de inzet van alle moderne middelen nodig is, willen we met een snelgroeiende wereldbevolking een werkelijk duurzame richting inslaan. De Wunderkammer bood een caleidoscopisch overzicht van hoe er op indrukwekkende wijze al heel veel wordt gedaan, op talloos veel terreinen en met de inzet van veel en uiterst gedreven mensen. 

De Wending 

In de derde zaal werd de wending die de curatoren voor ogen stond verbeeld. De door de mens veroorzaakte klimaatverandering en zijn overmaatse claim op ruimte is een kwestie die het lot van de mensheid raakt, een kwestie door de Duitsers mooi aangeduid als Schicksalsfrage. De enige die kan ingrijpen, is uiteraard de mens zelf. Maar het vraagt een fundamenteel andere houding wil de mens zijn lot accepteren, verantwoordelijkheid aanvaarden en de wending maken. 

De Wending, The Missing Link. Foto: Aad Hoogendoorn
De Wending, The Missing Link. Foto: Aad Hoogendoorn

Onze toekomst in de delta, de delta van de toekomst 

Om de grote, veelomvattende vragen binnen de opzet van de IABR op een zinvolle manier te kunnen onderzoeken, besloten de IABR en de curatoren het werkgebied voor de editie van 2018 te beperken tot de Rijn-Maas-Schelde Delta, de Delta van de Lage Landen. Dit is een gebied waar de cultuurlandschappen al eeuwenlang de diepe sporen dragen van intensieve wisselwerking tussen mens en natuur. We kunnen hier doorwerken in een traditie van veranderen en sturen. 

Atelier Rotterdam. Foto: Aad Hoogendoorn
Atelier Rotterdam. Foto: Aad Hoogendoorn

De tentoonstelling presenteerde in de laatste zalen de Ateliers waarin de komende jaren zou worden gewerkt en waarvan de resultaten in de volgende editie van de biënnale zouden worden gepresenteerd: het Atelier Oost-Vlaams Kerngebied, Atelier Rotterdam en het Atelier Delta. De volgende drie jaar werd daarin gewerkt aan de ontwikkeling van een nieuwe praktijk langs de door de IABR en curatoren voorgestelde onderzoekslijnen: Hernieuwbaar Energielandschap, (Re)Productieve Stad, Zorgzame Leefomgeving, Gezonde Landbouw, Een Nieuw Mobiliteitssysteem en Ruimte voor Biodiversiteit en Water.